«فنا» در مثنوی

هنگامی که پادشاه از حالتِ محو و بی‌خودی در برابرِ خدا به هوش آمد، زبانی خوش به مدح و ستایشِ خداوند باز کرد.

گفتم: «مرا به‌زحمت مینداز و به سخن‌گفتن وامدار که من در حالتِ فنا و بی‌خودی هستم؛ عقل و فهمم از کار افتاده و و نمی‌توانم ثنا و ستایش او را بشمارم.»

«هر سخنی که انسانِ ازخودبی‌خود و مستِ عشق بگوید، چه از روی تکلف باشد و چه از سرِ خودنمایی، شایسته نیست.»

«من چه بگویم، درحالی‌که یک رگ از وجودم هوشیار نمانده؛ چگونه یاری را وصف کنم که او را هیچ همتایی نیست؟»

گفتم: «اگر معشوق (حقیقت مطلق) به‌صورت کاملاً آشکار و عریان جلوه‌گر شود، نه از تو چیزی باقی می‌ماند، نه از آغوشت و نه هیچ فاصله‌ای میان شما.»